Wandelconcert met Marie Antoinette – de muzikale Koningin van Frankrijk
25 mei 2019 | 13.30 uur
| ,
![](https://archief.geelvinck.nl/assets/Marie-Antoinette-aan-klavec-8-jaar-oud-1770-Schönbrunn-vierk-.jpgjpeg-300x300.jpg)
Zaterdag 25 mei, ter gelegenheid van de opening van onze nieuwe tentoonstelling, staat Koningin Marie Antoinette in de schijnwerpers. Topstuk van ons museum is haar tafelpiano, gebouwd door haar protegé Sébastian Erard. Zij kreeg deze ten geschenke kort voor het uitbreken van de Franse revolutie. Ontdek het extravagante leven van deze muzikale koningin, dat zo tragisch op het schavot eindigde.
Twee concerten, twee presentaties en een tentoonstelling
Tijdens het wandelconcert worden er twee pianoconcerten uitgevoerd. De mezzosopraan Elsbeth Gerritsen brengt samen met de fortepianiste Riko Fukuda onder meer Mozart en liederen van en over deze muzikaal begaafde koningin. Riko Fukuda speelt op twee originele historische piano’s uit deze periode.
Ook laat de gespecialiseerde restaurator Gijs Wilderom zien hoe een Erard tafelpiano wordt gerestaureerd. De Amerikaanse Erard-expert Robert Adelson, verbonden aan de Universiteit van Nice, is speciaal overgekomen om een toelichting te geven.
Tot slot, speelt de fortepianiste Lucie de Saint Vincent een programma van Franse vrouwelijke componisten uit die tijd op een tafelpiano, gebouwd door Libertus van Even in Parijs rond 1815; een meesterwerk-instrument vergelijkbaar met een tafelpiano van Erard, bij wie deze Nederlander het vak geleerd heeft.
En natuurlijk ziet u ook onze nieuwe tentoonstelling ‘Chinoiserie – Droombeeld of opmaat tot Revolutie?‘.
Aanvang 13.30 uur
Einde ca. 17.45 uur
Regulier: € 35
Met Museumkaart: € 25
Inwoners van de gemeente Zutphen: slechts één euro
Let op: uw aanvangslocatie staat op uw ticket.
Suggestie voor ’s avonds:
20.00 uur: een Mozart-mis in de Walburgiskerk – onderdeel van het festival ‘Mozart in Zutphen’
Let op: op zaterdag is het BETAALD PARKEREN in Zutphen
Muzikale wandeling ‘Koningin Marie Antoinette’
De muzikale wandeling voert ons, onder begeleiding van een gids, langs drie locaties, waar wij meer horen over deze muzikale Franse Koningin, haar leven in weelde, de muziek die zij zelf schreef en die van andere vrouwelijke Franse componisten uit haar tijd en de instrumenten die Sébastien Erard voor haar bouwde.
Dat Bolwerck
Muziek van vrouwelijke Franse componistes uit de tijd van Marie Antoinette, door Lucie de Saint Vincent – fortepiano
- De firma Erard zou uitgroeien tot de belangrijkste pianobouwer van Frankrijk. Een bijzonder instrument is de tafelpiano van Libertus van Even, een uit de Nederlanden afkomstige pianobouwer, die in Parijs omstreeks de val van Napoleon, dit instrument bouwde met de techniek van Erard.
Programma:
Mme la comtesse Desfossez
Sonate in Bes Majeur toegewijd, opgedragen, aan Mme de Montgeroult
Allegro
Mme de Villeblanche
Sonate Nr.1 in C minor (1782)
Allegro – Andante
Hélène de Montgeroult (1764-1834)
Sonate op 1 Nr.3 in F minor (1795)
Maestoso con espressione
Marie Bigot (1786-1820)
Suite d’études
étude in G Major : Allegretto
étude en C minor : Allegro
Geelvinck Muziek Museum:
- Presentatie: Robert Adelson: ‘Making Pianos during Glory and Terror – Erard and the French Revolution’
De creatieve, jonge pianobouwer Sébastian Erard geldt als een vernieuwer en ontwierp verschillende speciale instrumenten voor Marie Antoinette. Hij was haar protegé en daarmee brak zij met de Franse traditie van het klavecimbel. De Erard-expert en schrijver Robert Adelson, verbonden aan het Conservatorium van Nice, vertelt over Sébastian Erard: ‘Making Pianos during Glory and Terror – Erard and the French Revolution (dit onderdeel is Engelstalig; met veel illustraties). U bekijkt een van de twee enige overgebleven tafelpiano’s uit haar paleis in Versailles – nu in ons museum – en u ziet restaurator Gijs Wilderom aan het werk bij de restauratie van een zelfde type Erard tafelpiano, in ons restauratie atelier. Dit instrument werd gebouwd in hetzelfde jaar, dat Marie Antoinette op het schavot het leven liet: 1793
- De muziek van Marie Antoinette en haar tijdgenoten: Riko Fukuda – fortepiano en Elsbeth Gerritsen – mezzosopraan
Marie Antoinette speelde verschillende muziekinstrumenten en van haar zijn enkele liederen bekend. Zij bracht uit Wenen de fortepiano mee en maakte die en vogue in Frankrijk. We horen twee liederen van haar hand en muziek van tijdgenoten: Mozart, Edelmann en Dussek, uitgevoerd op twee Weense fortepiano’s: de Heilmann 1785 en de Georg Haschka jr. met Janitsaren-trom en bel, uit 1825.
Programma:
Wolfgang Amadeus Mozart : Menuet in G, KV 11e (1762)
Jean-Frédéric Edelmann : Sonate in f op.10 nr.2 1e deel (1781/‘82?)
Marie Antoinette: Pauvre Jacques
Marie Antoinette : C’est mon ami
Jan Ladislav Dussek : The Sufferig of the Queen of France (1793)
De IJsselsalon: Marie Antoinette – van paleis tot schavot
- Een inleiding door Jurn Buisman over koningin Marie Antoinette, haar jeugd in Wenen, haar gearrangeerde politieke huwelijk met Lodewijk XVI van Frankrijk, haar extravagante leven in Versailles, haar vlucht uit het openbare leven in muziek en exotische geïdealiseerde werelden, en haar dramatische einde onder de guillotine. De mateloze extravagantie, waarmee de jonge koningin Marie Antoinette (1755-1793) zich in Versailles omringde, terwijl het gewone volk in Frankrijk geteisterd werd door economische malaise en hongersnood, is mede aanleiding geweest tot de opstanden die de Franse Revolutie inleidden. In schotschriften werd deze dochter van de keizer van Oostenrijk bespot vanwege haar hang zich terug te trekken in geïdealiseerde droomwerelden.In de hoftuin van Versailles liet zij een boerendorpje nabouwen, waarin zij als een boerinnetje verkleed de – geparfumeerde – schapen hoedde. Het plattelandsleven was van een even exotische eenvoud, als de toenmalige beeldvorming van vreemde culturen. Het verre en nabije oosten fascineerde de westerse aristocratie. Zij was verzot op de mysterieuze en exotische van vreemde beschavingen, die als geïdealiseerde werelden voorgesteld werden. Zoals de naar Chinees en Turks voorbeeld gebouwde tuinpaviljoens en follies. De beroemde chinoiserie en turquerie-ontwerpen van Jean-Baptiste Pillement vonden in heel Europa aftrek aan adellijke hoven en bij rijke burgers. Voor Marie Antoinette ontwierp hij een chinoiserie paviljoen voor in de tuin van Versailles; door het uitbreken van de revolutie is het nooit gerealiseerd.
Dr. Jurn Buisman is algemeen directeur van de Geelvinck Muziek Musea.
Tentoonstelling ‘Chinoiserie – droombeeld of opmaat tot revolutie?’
- Tevens bent u in de gelegenheid om onze fraaie tentoonstelling ‘Chinoiserie’ te bezichtigen. Hierin ziet u de westerse stereotypering van China, Japan en het Midden Oosten. U wordt rondgeleid door de samensteller van deze tentoonstelling, Roland Spek.
Locatie
Muziek Museum Zutphen
Het Geelvinck Muziek Museum opende op 30 juni 2017 zijn deuren in Huis De Wildeman (voorheen Museum Henriëtte Polak), pal in de historische binnenstad van Zutphen. Dit imposante patriciërshuis met zijn eind 18e eeuwse klassieke gevel, stamt uit de late middeleeuwen. De stijlkamers met historische fortepiano's ademen de sfeer van Beethoven's tijd. Aan deze iconische componist, die volgens sommigen in Zutphen werd geboren, is de tentoonstelling op de 1e verdieping gewijd. Op de 2e verdieping – bij het open depot met restauratieatelier – bevindt zich een schuilkapel uit 1628. Regelmatig vinden er concerten op historische piano's uit de 18e en 19e eeuw plaats. In november 2019 heeft het Muziek Museum de deuren gesloten. Meer over de achtergrond hiervan kunt u lezen op https://muziekmuseumzutphen.nl. U vindt daar ook de:Virtuele Tour
Dat Bolwerck
Dat Bolwerck is een kunstcentrum in een historisch gebouw gelegen in het hart van Zutphen. Er worden binnen en buiten verschillende hedendaagse kunstvormen en klassieke muziek (o.a. van de Cello Academie) gepresenteerd. Verder zijn er lezingen, filosofie bijeenkomsten, workshops en inspiratiesessies. Het gebouw, de locatie en de tuin hebben een verstild karakter waardoor je in de combinatie met de kunsten, concerten en lezingen haast vanzelf een breuk met het alledaagse maakt en ruimte creëert voor nieuwe gedachten.Lees verder